Legionella

Pierwsze grupowe zachorowanie odnotowano w 1976 r w Pensylwanii, podczas zjazdu weteranów jednego z legionów amerykańskich II wojny światowej, którzy mieszkali w jednym hotelu. Na ostre zapalenie płuc zmarły wówczas 34 osoby.
Legionelloza występuje w dwóch odmianach klinicznych: o stosunkowo lekkim przebiegu grypopodobnym oraz szybko postępującym zapaleniu płuc z zaburzeniami neurologicznymi..
Choroba legionistów to rodzaj zapalenia płuc wywołany przez kontakt z bakterią Legionella Pneumophila. Infekcja bakteryjna może przybrać postać ostrej w przebiegu Legionellozy lub nieco lżejszej gorączki Pontiac. Choroba ma podobne objawy jak zapalenie płuc lub grypa, przez co przez długi czas nie była właściwie zdiagnozowana.

Objawy Legionellozy:

• gorączka, dreszcze, zmęczenie
• ból głowy
• kłopoty z oddychaniem
• problemy żołądkowe
• ból mięśni

W leczeniu Legionellozy stosuje się antybiotyki. Czas leczenia wynosi ok. 2 tygodni.

Objawy gorączki Pontiac:

• przypominają grypę: ból głowy, gorączka, dreszcze, uczucie rozbicia
• rzadziej występują wymioty, biegunka, mdłości

Najczęściej objawy ustępują samoistnie po 2-5 dniach.

Podstawowym gatunkiem chorobotwórczym dla człowieka jest Legionella pneumophila. Bakterie te mają zdolność do wnikania oraz namnażania się w komórkach. Zamieszkują one systemy wodociągowe zarówno ciepłej jak i zimniej wody, a także urządzenia kąpielowe i klimatyzatory.

Dlatego miejscami podwyższonego ryzyka są wszelkiego rodzaju prysznice, natryski, wanny z hydromasażem, jacuzzi a także wieże chłodnicze. Zasiedlają w szczególności urządzenia wodne zawierające osad i rdzę.

Zakażenie ma miejsce na drodze oddechowej. Dochodzi do niego w wyniku inhalacji aerozolu lub zachłyśnięcia się zakażoną wodą. Szczególnie niebezpieczne są sytuacje sprzyjające powstawaniu drobnocząsteczkowych pyłów wodnych, np. z fontanny, pryszniców czy klimatyzacji. Dlatego jakość wody ciepłej powinna podlegać systematycznemu monitoringowi w celu zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego jej użytkowników.

Wymagania mikrobiologiczne, jakim powinna odpowiadać woda ciepła oraz procedury postępowania w przypadku wystąpienia w niej bakterii z rodzaju Legionella w liczbie przekraczającej dopuszczalne kryteria zostały zamieszczone w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 7 grudnia 2017 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi.

Szczególnie narażone są osoby z nieprawidłowo funkcjonującym układem odpornościowym oraz chorobami współistniejącymi, pacjenci oddziałów intensywnej terapii, osoby po chemioterapii i transplantacjach, osoby starsze, z chorobami serca, cukrzycą czy obniżoną odpornością.

Choroby powodowane przez bakterie Legionella są niebezpieczne i znajdują się na liście chorób zakaźnych obowiązkowo rejestrowanych.

Nie stwierdzono przenoszenia się zakażenia z człowieka na człowieka. Wypicie wody zanieczyszczonej tymi bakteriami nie prowadzi do zakażenia.

Badanie wody w kierunku Legionelli trwa ok. 10 dni. Oznaczenie wykonuje się metodą filtracji membranowej.